Saint-Gobain proglasio pobjednike Architecture Student Contest-a za 2026. godinu

Na 21. izdanju međunarodnog studentskog takmičenja Architecture Student Contest 2026, pod organizacijom kompanije Saint-Gobain u Beogradu, proglašeni su pobjednici u pet kategorija. Više od 200 univerziteta iz 34 zemlje učestvovalo je u 21. izdanju Architecture Student Contest-a. Studenti iz cijelog svijeta dizajnirali su rješenje povodom transformacije značajnog dijela beogradskog priobalja Save. Pred studentima je bio izazov projektovanja Sportsko-rekreativnog centra, revitalizacija prostora nekadašnje fabrike cementa, uz integraciju Akademskog jedriličarskog kluba Beograd u održiv, dinamičan i savremen javni prostor. Takmičenje je realizovano u bliskoj saradnji sa partnerima: World Green Building Council, OneClick LCA, Grad Beograd, Akademski jedriličarski klub Beograd, Savjet zelene gradnje Srbije i Udruženje Zeleno plavi koridori.

Prvonagrađeno rješenje nosi naziv Ceding the Sava i potpisuju ga Ruan Smith i Rudi Scholtz sa Nelson Mandela University iz Južne Afrike. Njihov projekat objekat ne tretira kao izolovanu građevinu, već kao prvi korak u formiranju novog kvarta, gdje arhitektura postaje katalizator ekološke regeneracije. Centralni objekat funkcioniše kao klimatska mašina, sa sportskim i javnim programima smještenim u zaštićenu atmosferu ispod velike nadstrešnice, dok solarni sistem na pješačkom mostu doprinosi neto-pozitivnom energetskom bilansu. Projekat direktno odgovara na zahtjeve zadatka jer sa podignutom tipologijom oslobađa prizemlje poplavama, 80% objekta se hladi pasivno, postojeći industrijski ostaci su prenamijenjeni u funkcionalne sisteme, a cijeli objekat je projektovan za demontažu i ponovnu upotrebu.

Drugu nagradu osvojio je tim iz Portugala, Naut Engelen i Elena Asselin de Williencourt sa Instituta Superior Técnico, Univerziteta u Lisabonu, sa projektom pod nazivom Coexistence. Njihovo rješenje čine četiri niske građevine duž Save koje stvaraju okruženje gdje sportisti žive i treniraju unutar lokalnog ekosistema. Centralni kružni objekat služi kao socijalno jezgro kampusa sa hibridnim smještajem, uključujući preko 10% soba prilagođenih sportistima sa invaliditetom, dok se konstruktivno rješenje oslanja na tradicionalnu Bondruk metodu sa hempcrete ispunom, CO₂-negativnim materijalom koji postiže U-vrijednost ispod 0,10 W/m²K. Strategija priobalja uključuje rješenja bazirana na prirodi: vodni bazen za ublažavanje poplava, laku pješačku konstrukciju obješenu o postojeći most i zaštitu staništa sadnjom vrba. Žiri je projekat nagradio jer pokazuje kako se urbanistički razvoj i lokalni biodiverzitet mogu uskladiti u savršenoj harmoniji, nudeći skalabilan model za cijelo beogradsko priobalje.

Treću nagradu osvojio je tim iz Francuske, Fritz Arciniega Riedl, Clément Jego i Damien Larroque sa Nacionalne škole za arhitekturu i pejzaž u Bordou, sa projektom pod nazivom The Bird's Nest. Projekat polazi od koncepta "arhitekture brige" koja promoviše fizičko i mentalno zdravlje korisnika kroz tri ključne komponente: zajednicu, biodiverzitet i sport. Postojeće elemente lokacije, poput starog željezničkog mosta i nasipa, koristi kao izvor inspiracije i građevinskog materijala, dok bioklimatski dizajn uključuje cirkadijalni pristup stanovanju sa južno orijentisanim prozorima, zelenim krovovima i centralizovanim sakupljanjem kišnice. Park funkcioniše kao rezervoar biodiverziteta čije se staze pješačkim mostom produžavaju do jedriličarskog kluba, povezujući dvije zone u jedinstven kompleks integrisan u grad.

Studentsku nagradu osvojio je tim iz Kine sa Tongji Univerziteta u Šangaju, sa projektom pod nazivom Meandering Confluence. Projekat oblikuje priobalje Save kroz povučenu obalu, podignuti teren i ekološke tampon zone koje posreduju između riječnog staništa i Novog Beograda, a specifičnost rješenja je u programskom spajanju kafane, kao arhetipa beogradskog društvenog života, sa jedriličarskim klubom. Zona A formira podignute klastere brodskih kuća iza močvarnog tampona, dok Zona B čuva identitet Akademskog jedriličarskog kluba i dodaje mu programe posmatranja ptica, edukacije i izložbi.

Mentorsku nagradu osvojio je tim iz Maroka, Maroua Oulboub, Ranya Soussi i Zeineb Sekkal sa Nacionalne škole arhitekture u Tetouanu, sa projektom pod nazivom The Sava Thread. Projekat je inspirisan tradicionalnim srpskim vezom čija se geometrijska repeticija i harmonija prevode u adaptivan urbani raspored, a oslanja se na modularni prefabrikovani CLT sistem koji skraćuje vrijeme gradnje za 30-40%, smanjuje otpad za 60-70% i skladišti približno 0,8-1 tonu CO₂ po kubnom metru drveta.

Ovogodišnje izdanje Architecture Student Contest-a pokazalo je da mladi arhitekti širom svijeta dijele zajedničku viziju. Data vizija odnosi se na to da arhitektura ne smije dominirati pejzažom, već ga obnavljati. Svih pet nagrađenih projekata, bez obzira na geografsko porijeklo timova, polaze od istog principa: poštovanja rijeke, lokalne ekologije i industrijskog nasljeđa Beograda. Takmičenje potvrđuje da je Saint-Gobain Architecture Student Contest platforma koja ne samo da prepoznaje talenat, već i podstiče novu generaciju projektanata da arhitekturu implementiraju kao alat ekološke i društvene regeneracije.